Cymraeg

Cell-cultivated products – sometimes known as ‘lab-grown meat’ – are foods made by growing plant or animal cells in controlled laboratory conditions. A chicken or beef burger can be made from real animal cells that are grown in laboratories. 

These foods are very new and use cutting edge technology and attract a lot of questions about their safety, environmental and nutritional benefits.

‘Food Fact Check’ is The Food Standards Agency’s (FSA) new service to give clear, in-depth answers to the questions you’ve been asking to help you check the facts behind claims you’ve seen online.

Here are some of the questions being asked about cell-cultivated products:

How are cell-cultivated products made? 

Cell-cultivated products use real cells, usually from plants and animals – the same cells that make up traditional foods. The difference is they grow in a controlled, sterile environment rather than inside an animal or plant. 

Only approved ingredients are used and businesses producing these foods must follow strict food safety regulations. 

Here's how the production process usually works: 

1. A small sample of cells are taken from a plant or live animal (stem cells can develop into different types of cells like muscle or fat).
2. These cells are placed in large tanks called bioreactors with nutrient-rich liquid that helps them grow and multiply.
3. A ‘scaffold’, an edible material like collagen or plant fibres, is added that guides the cells to grow into a three-dimensional product, forming muscle, fat and connective tissue called biomass.
4. The biomass is harvested and can be used in foods as an ingredient (to enhance a flavour), or as a final product, like a burger.

Are these products available in the UK? 

No. Cell-cultivated food products are not currently available to buy in the UK. 

Before any product can be sold, it must go through the FSA’s safety assessment process. No cell-cultivated product has been approved yet. 

The FSA will assess safety and ensure you have the information to make informed choices – whether you want to try these products or avoid them. 

When will these products be available in the UK?

As these products are so new, it can take several years to complete the checks that are needed to ensure they are safe. The FSA have received applications for cell-cultivated products and expect more in the coming years.

We need to fully understand the technology and assess all risks before making any decisions. Safety cannot be rushed.

Products will only be authorised for sale once we've completed our full assessment and are satisfied that they are safe. 

Who checks that these products are safe for people to eat? 

The FSA, together with Food Standards Scotland, is responsible for protecting public health by making sure food is safe and what it says it is. That includes traditional foods, but also new, novel foods like cell-cultivated products. 

It's important to understand the technology that goes into producing cell-cultivated products, to assess any risks and ensure those risks are mitigated and make sure the final product is safe for consumers to eat, and is what it says it is. 

What are the benefits of these products? 

Cell-cultivated products, such as lab-grown meat, are attracting increased commercial interest as companies explore alternative approaches to food production. 

Some producers are investigating whether cell cultivation could be used to produce meat and dairy using fewer natural resources than traditional farming methods. They see cell-cultivation as a way to produce meat products without raising and slaughtering animals, and potentially reducing greenhouse gas emissions. 

As cell cultivation occurs in controlled laboratory or factory environments, it could offer more predictable production schedules independent of weather events, or disease outbreaks that can affect traditional farming. 

Additionally, as global population grows, various industries are exploring diverse methods to meet future food demand. As the regulator responsible for food in the UK, the FSA need to understand new technologies as they develop to ensure safe food.  

Are these products available in other countries?

Yes. The cell-cultivated food industry is growing fast, and some products have been approved in other countries, including Singapore and Australia. The FSA is in contact with regulators in other countries where these products have been approved to learn from their safety assessment processes. 

But aren't these products "unnatural"? 

Let's put this in perspective with some familiar examples. Many foods we eat every day are produced using processes that would have seemed revolutionary in the past.

Yoghurt: While yoghurt has ancient origins in other cultures, its introduction to mainstream Western markets in the mid-20th century was innovative. The concept of eating fermented milk, especially fruit-flavoured varieties, was unfamiliar to many British consumers. Today, yoghurt is a supermarket staple with countless varieties. 

Margarine: Created in 19th-century France as a butter substitute, margarine was initially an innovative response to butter shortages and cost. It faced significant opposition from dairy farmers but became widely accepted, particularly during wartime rationing. Today it's an established alternative to butter. 

UHT milk: Ultra-heat-treated milk, which can be stored at room temperature for months, was once considered a radical departure from fresh milk. Initially met with scepticism about taste, it's now commonly used, particularly useful for camping, travel, or as a backup when fresh milk runs out. 

Is lab-grown meat suitable for vegetarians or vegans? 

This isn’t something the regulators will decide – the FSA doesn’t designate any food suitable for vegetarians or vegans. It’ll be up to you if you want to eat a cell-cultivated product based on your own needs and preferences.

How will I know if I’m eating cell-cultivated foods? Will it be labelled?

The FSA will make recommendations to ministers about labelling requirements as part of our process. Food labelling for any product, including cell-cultivated products, must be accurate, clear and not misleading so that you can make informed choices. 

Is the nutritional value of cell-cultivated foods the same as reared foods?

Businesses applying for authorisation of these products must provide information on the nutritional profile of their product, so the FSA and Food Standards Scotland can assess this as part of the regulatory approval process.

The more applications the FSA receive, the more they will learn about the nutritional value of cell-cultivated products.

Is the production of cell-cultivated foods energy intensive?

Cell-cultivated products production can be an energy-intensive process. However, total energy requirements depend on media ingredients and bioreactor design.

It’s a complex system and too early to conclude from the current scale of production and limited research.

What if I don't want to eat these products? 

That's completely your choice. Cell-cultivated products go through the same rigorous safety process as any other new foods.

The FSA and Food Standards Scotland are working to understand the technology, assess the risks, and ensure those risks are mitigated.

These products aren't available in the UK yet and won't be until regulators are completely satisfied that they're safe. If they do become available, you'll have clear information to decide whether they're right for you. 

Y Gwir am Fwyd: Beth yw ‘cig a dyfir mewn labordy’?

Bwydydd sy’n cael eu gwneud trwy dyfu celloedd planhigion neu anifeiliaid dan amodau labordy rheoledig yw cynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd. Enw arall ar y math hwn o gynnyrch yw ‘cig a dyfir mewn labordy’. Gall byrgyr cyw iâr neu gig eidion gael ei wneud o gelloedd anifeiliaid go iawn sy’n cael eu tyfu mewn labordai. 

Mae’r bwydydd hyn yn newydd iawn ac yn defnyddio technoleg arloesol, ac maen nhw’n denu llawer o gwestiynau am eu diogelwch, yn ogystal â’r manteision amgylcheddol a maethol maen nhw’n eu cynnig.

‘Y Gwir am Fwyd’ yw gwasanaeth newydd yr Asiantaeth Safonau Bwyd (ASB) i roi atebion clir a manwl i’r cwestiynau rydych chi wedi bod yn eu gofyn i’ch helpu i wirio’r ffeithiau y tu ôl i honiadau rydych chi wedi’u gweld ar-lein.

Dyma rai o’r cwestiynau sy’n cael eu gofyn am gynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd:

Sut mae cynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd yn cael eu gwneud? 

Mae cynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd yn defnyddio celloedd go iawn, fel arfer o blanhigion ac anifeiliaid – yr un celloedd sy’n ffurfio bwydydd traddodiadol. Y gwahaniaeth yw eu bod nhw’n tyfu mewn amgylchedd rheoledig, di-haint yn hytrach nag y tu mewn i anifail neu blanhigyn. 

Dim ond cynhwysion cymeradwy sy’n cael eu defnyddio a rhaid i fusnesau sy’n cynhyrchu’r bwydydd hyn ddilyn rheoliadau diogelwch bwyd llym. 

Dyma sut mae’r broses gynhyrchu fel arfer yn gweithio: 

1. Caiff sampl fach o gelloedd ei chymryd o blanhigyn neu anifail byw (gall bôn-gelloedd ddatblygu’n wahanol fathau o gelloedd fel cyhyr neu fraster). 
2. Mae’r celloedd hyn yn cael eu rhoi mewn tanciau mawr o’r enw bio-adweithyddion ynghyd â hylif llawn maethynnau sy’n eu helpu i dyfu a lluosogi. 
3. Mae ‘sgaffald’, sef deunydd bwytadwy fel colagen neu ffeibrau planhigion, yn cael ei ychwanegu ac mae hwnnw’n helpu’r celloedd i dyfu’n gynhyrchion tri dimensiwn, gan ffurfio cyhyrau, braster a meinwe gyswllt o’r enw biomas.
4. Mae’r biomas yn cael ei gynaeafu a gellir ei ddefnyddio mewn bwydydd fel cynhwysyn (i wella blas), neu fel cynnyrch terfynol, fel byrgyr.

Ydy’r cynhyrchion hyn ar gael yn y DU? 

Nac ydyn. Nid yw cynhyrchion bwyd a wneir drwy feithrin celloedd ar gael i’w prynu yn y DU ar hyn o bryd. 

Cyn y gellir gwerthu unrhyw gynnyrch, rhaid iddo fynd trwy broses asesu diogelwch yr ASB. Nid oes unrhyw gynnyrch a wneir drwy feithrin celloedd wedi’i gymeradwyo eto. 

Bydd yr ASB yn asesu diogelwch ac yn sicrhau bod gennych chi’r wybodaeth i wneud dewisiadau gwybodus – p’un a ydych chi am roi cynnig ar y cynhyrchion hyn neu eu hosgoi. 

Pryd fydd y cynhyrchion hyn ar gael yn y DU?

Gan fod y cynhyrchion hyn mor newydd, gall gymryd sawl blwyddyn i gwblhau’r gwiriadau sydd eu hangen i sicrhau eu bod yn ddiogel. Mae’r ASB wedi cael ceisiadau ar gyfer cynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd, ac rydym yn disgwyl mwy yn y blynyddoedd i ddod.

Mae angen i ni ddeall y dechnoleg yn llwyr ac asesu’r holl risgiau cyn gwneud unrhyw benderfyniadau. Ni ellir rhuthro diogelwch.

Dim ond ar ôl i ni gwblhau ein hasesiad llawn a sicrhau ein bod ni’n fodlon eu bod yn ddiogel y bydd cynhyrchion yn cael eu hawdurdodi i’w gwerthu. 

Pwy sy’n gwirio bod y cynhyrchion hyn yn ddiogel i bobl eu bwyta? 

Mae’r ASB, ar y cyd â Safonau Bwyd yr Alban, yn gyfrifol am ddiogelu iechyd y cyhoedd drwy wneud yn siŵr bod bwyd yn ddiogel ac yn cyd-fynd â’r hyn sydd ar y label. Mae hynny’n cynnwys bwydydd traddodiadol, ond hefyd fwydydd newydd, arloesol fel cynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd. 

Mae’n bwysig deall y dechnoleg sy’n gysylltiedig â chynhyrchu cynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd er mwyn asesu unrhyw risgiau a sicrhau bod y risgiau hynny’n cael eu lliniaru, a gwneud yn siŵr bod y cynnyrch terfynol yn ddiogel i ddefnyddwyr ei fwyta a’i fod yn cyd-fynd â’r hyn sydd ar y label. 

Beth yw manteision y cynhyrchion hyn? 

Mae cynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd, fel cig a dyfir mewn labordy, yn denu mwy o ddiddordeb masnachol wrth i gwmnïau archwilio dulliau amgen o gynhyrchu bwyd. 

Mae rhai cynhyrchwyr yn ystyried a fyddai modd defnyddio dulliau meithrin celloedd i gynhyrchu cig a chynhyrchion llaeth gan ddefnyddio llai o adnoddau naturiol na dulliau ffermio traddodiadol. Maen nhw’n meddwl y gallai meithrin celloedd fod yn ffordd o wneud cynhyrchion cig heb fagu a lladd anifeiliaid, ac o bosib leihau allyriadau nwyon tŷ gwydr. 

Gan fod y gwaith o feithrin celloedd yn digwydd mewn amgylchedd rheoledig, fel labordy neu ffatri, gallai gynnig amserlenni cynhyrchu mwy rhagweladwy yn annibynnol ar ddigwyddiadau tywydd, neu frigiadau o achosion o glefydau a all effeithio ar ffermio traddodiadol. 

Yn ogystal, wrth i boblogaeth y byd dyfu, mae amrywiol ddiwydiannau’n archwilio dulliau amrywiol o ateb y galw am fwyd yn y dyfodol. Fel y rheoleiddiwr sy’n gyfrifol am fwyd yn y DU, mae angen i’r ASB ddeall technolegau newydd wrth iddynt ddatblygu er mwyn sicrhau bwyd diogel.  

Ydy’r cynhyrchion hyn ar gael mewn gwledydd eraill?

Ydyn. Mae’r diwydiant bwyd a wneir drwy feithrin celloedd yn tyfu’n gyflym, ac mae rhai cynhyrchion wedi cael eu cymeradwyo mewn gwledydd eraill, gan gynnwys Singapôr ac Awstralia. Mae’r ASB mewn cysylltiad â rheoleiddwyr mewn gwledydd eraill lle mae’r cynhyrchion hyn wedi’u cymeradwyo i ddysgu o’u prosesau asesu diogelwch. 

Ond onid yw’r cynhyrchion hyn yn “annaturiol”? 

Gadewch i ni roi hyn mewn persbectif gyda rhai enghreifftiau cyfarwydd. Mae llawer o fwydydd rydyn ni’n eu bwyta bob dydd yn cael eu cynhyrchu gyda phrosesau a fyddai wedi’u hystyried yn chwyldroadol yn y gorffennol.

Iogwrt: Er bod gan iogwrt wreiddiau hynafol mewn diwylliannau eraill, roedd y broses o’i gyflwyno i farchnadoedd prif ffrwd y Gorllewin yng nghanol yr 20fed ganrif yn arloesol. Roedd y cysyniad o fwyta llaeth wedi’i eplesu, yn enwedig mathau â blas ffrwyth, yn anghyfarwydd i lawer o ddefnyddwyr ym Mhrydain. Heddiw, iogwrt yw un o’r prif gynhyrchion mewn archfarchnadoedd gydag amrywiaethau di-rif. 

Marjarîn: Yn ei ddyddiau cynnar, roedd marjarîn, a oedd wedi’i greu yn Ffrainc yn y 19eg ganrif fel amnewidyn menyn, yn ymateb arloesol i brinder a chost menyn. Wynebodd wrthwynebiad sylweddol gan ffermwyr llaeth ond dros amser cafodd ei dderbyn yn helaeth, yn enwedig wrth ddogni yn ystod amser y rhyfel. Heddiw, mae’n hen sefydledig fel dewis arall yn lle menyn. 

Llaeth UHT: Ar un adeg, ystyriwyd bod llaeth wedi’i drin ar dymheredd uchel iawn, y gellir ei storio ar dymheredd ystafell am fisoedd, yn newid radicalaidd o laeth ffres. Roedd pobl yn amheus am ei flas i ddechrau, ond erbyn hyn mae’n cael ei ddefnyddio’n gyffredin. Mae’n arbennig o ddefnyddiol ar gyfer gwersylla, teithio, neu fel opsiwn wrth gefn pan fydd y cyflenwad llaeth ffres yn dod i ben. 

Ydy cig a dyfir mewn labordy yn addas ar gyfer llysieuwyr neu figaniaid? 

Nid mater i’r rheoleiddwyr benderfynu arno yw hyn – nid yw’r ASB yn dynodi pa fwyd sy’n addas i lysieuwyr na figaniaid. Eich dewis chi fydd hi a ydych chi am fwyta cynnyrch a wneir drwy feithrin celloedd, a hynny’n seiliedig ar eich anghenion a’ch dewisiadau eich hun.

Sut bydda’ i’n gwybod a ydw i’n bwyta bwydydd a wneir drwy feithrin celloedd? A fyddan nhw’n cael eu labelu?

Bydd yr ASB yn gwneud argymhellion i weinidogion ynghylch y gofynion labelu fel rhan o’n proses. Rhaid i labelu bwyd ar gyfer unrhyw gynnyrch, gan gynnwys cynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd, fod yn gywir, yn glir a heb fod yn gamarweiniol er mwyn i chi allu gwneud dewisiadau gwybodus. 

Ydy gwerth maethol bwydydd a wneir dwy feithrin celloedd yr un fath â bwydydd a gaiff eu magu?

Rhaid i fusnesau sy’n gwneud cais am awdurdodiad ar gyfer y cynhyrchion hyn roi gwybodaeth am broffil maethol eu cynnyrch, fel bod modd i’r ASB a Safonau Bwyd yr Alban asesu hyn fel rhan o’r broses gymeradwyo reoleiddiol.

Po fwyaf o geisiadau a gaiff yr ASB, y mwyaf y bydd hi’n dysgu am werth maethol cynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd.

Ydy’r broses o gynhyrchu bwydydd a wneir drwy feithrin celloedd yn ddwys o ran ynni?

Gall y broses o gynhyrchu cynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd fod yn ddwys o ran ynni. Fodd bynnag, mae cyfanswm yr ynni sydd ei angen ar y broses yn dibynnu ar gynhwysion y cyfryngau a dyluniad y bio-adweithydd.

Mae’n system gymhleth, ac mae’n rhy gynnar i ddod i gasgliadau amdani o ystyried y raddfa gynhyrchu bresennol a’r ymchwil gyfyngedig.

Beth os nad ydw i am fwyta’r cynhyrchion hyn? 

Eich dewis chi, a chi yn unig, yw hynny. Mae cynhyrchion a wneir drwy feithrin celloedd yn mynd trwy’r un broses ddiogelwch drylwyr ag unrhyw fwydydd newydd eraill.

Mae’r ASB a Safonau Bwyd yr Alban yn gweithio i ddeall y dechnoleg, asesu’r risgiau, a sicrhau bod y risgiau hynny’n cael eu lliniaru.

Nid yw’r cynhyrchion hyn ar gael yn y DU eto, a fyddan nhw ddim tan i reoleiddwyr fod yn gwbl fodlon eu bod nhw’n ddiogel. Os byddan nhw’n dod ar gael, bydd gwybodaeth glir ar gael i chi benderfynu a ydyn nhw’n iawn i chi.